CHI Nederland



Matthijs Dicke-Ogenia

Hoe heet je functie en wat doe je?

Matthijs Dicke-Ogenia, adviseur bij Goudappel Coffeng, adviseurs Verkeer en Ruimte. Ik adviseer over menselijk gedrag in het verkeer. Ik adviseer over mobiliteitsmanagement, ergonomie van Dynamische Reistijd Informatie, de effecten van in-car systemen tot aan het risico voor automobilisten wanneer een vliegveld de startbaan wil verlengen.

 

Ik heb Psychologie gestudeerd en hield me tijdens mijn studie vooral bezig met ergonomie. Na mijn studie heb ik ergonomie met verkeer en sociale psychologie gecombineerd. Ik promoveerde in Groningen op het aanbieden van reisinformatie boven de weg. Ik paste ergonomie toe op een nieuwe generatie elektronische borden, en onderzocht tegelijkertijd hoe je met een ontwerp het effect van de informatie kon vergroten. Daarbij onderzocht ik voornamelijk hoe sociale processen als gewoonte, attitude en onzekerheid met slim ontwerp ondersteund of voorkomen kunnen worden.

 

In mijn huidige baan heb ik vooral te maken met het voorkomen van files. Ook hier onderzoek ik het effect van informatie op vermindering van files. Om een voorbeeld te geven dat verbetering van informatie hard nodig is: bij wegwerkzaamheden kregen reizigers informatie over de reistijd per auto en per trein op dat traject. Minder dan 0,5% van de ondervraagde automobilisten besloot op basis van die informatie met de trein te gaan.

 

Wat vind je hét voorbeeld van een unusable product?

Auto’s en verkeer. Een prachtig systeem, waarin veel bij toeval goed gaat. Beide hebben een unusable kant.


Auto’s zijn mooier, sneller en betrouwbaarder geworden. Maar als er iets mis gaat worden ze ook meer en meer unusable. Het is bij de meeste moderne auto's nauwelijks nog mogelijk om zelf een lamp te vervangen. Het aantal auto's op de weg met 1 kapotte koplamp is toegenomen.


Verkeersborden zijn op zich redelijk goed ontworpen, maar de plaatsing ervan deugt vaak niet. Ik ben net verhuisd en zag pas na 2 weken het bordje “30-zone” bij de ingang van de wijk. Deze is hoog geplaatst en staat vlak na een krappe rotonde waarbij je vooral goed op moet letten op fietsers die voorrang hebben. Pas wanneer je je gezicht weer recht naar voren hebt, ben je het bord al voorbij. Overigens reed ik daar uit me zelf al niet harder dan 30, de omgeving straalt uit dat je rustig moet rijden. Dat vind ik een voorbeeld van goed ontwerp.

Welke ontwikkelingen zie je in de markt die invloed hebben op je werk?

Ik evalueer veel mobiliteitsmanagement maatregelen. Daarmee onderzoek ik of bijvoorbeeld getoonde reistijdinformatie voor verschillende routes leidt tot een hoger aantal reizigers dat van route verandert. Ook onderzoek ik het effect van het belonen van reizigers om buiten de spits te reizen. Hoewel nog steeds te weinig realiseert de overheid zich steeds vaker dat de reiziger voorzien moet worden van betrouwbare en begrijpbare informatie. Er is echter te weinig kennis hoe die informatie er uit moet zien. Men doet maar wat. Toch wordt steeds beter gekeken naar beinvloedingsprocessen.

 

Ik verwacht dat navigatiesystemen verwoede pogingen gaan doen om alle systemen samen te laten werken. Als je van iedereen weet waar ze zijn, waar ze naar toe gaan, kun je verkeer gaan verdelen over routes om files te voorkomen, en daar een persoonlijk advies over geven. Echter, mijn verwachting is dat iedereen dan zijn navigatiesysteem uit gaat zetten.

 

De ontwikkeling die ik er in wil brengen is dat geëvalueerd wordt welke deel van de informatie het meeste effect heeft en welke informatie weggelaten kan worden.

Welke site, boek of event zou je andere leden willen aanbevelen?

Waarom we altijd tijd te kort komen - Dan Ariely.
In dit boek wordt de lezer duidelijk gemaakt hoe irrationeel we zijn in onze keuzes. Ondanks prachtige ergonomische vindingen wordt vaak op andere gronden dan de ontwerper dacht voor een product gekozen. Bij telefoons is kleur vaak meer bepalend dan alle functies en hun gebruiksvriendelijkheid.

 

Overtuigingskracht – Noah Goldstein
De ondertitel is: 50 geheimen van de psychologie van het beïnvloeden. Ergonomen willen dat de gebruiker een product gebruikt zoals het bedoeld is. Dit kun je beïnvloeden. Overigens is dit boek ook zeer leerzaam voor het onderhouden van persoonlijke relaties.

Waar zou een andere mmi-expert je bij kunnen helpen?

Als het om verkeer en files gaat is iedereen expert dus ik heb hulp genoeg. Ik zou graag eens onderzoeken welke informatie automobilisten zien onderweg en of zien ook betekent dat ze de informatie verwerken. Is er genoeg tijd om de informatie te verwerken, en is er naast autorijden nog voldoende capaciteit om de boodschap te begrijpen en een keuze te maken? Welke gebieden in de hersenen worden geactiveerd na het zien van informatie tijdens autorijden. De eye-tracking technieken worden steeds beter dus wie weet kan dit binnenkort.